Tại sao PTGD lại chọn HTXHCG làm phương châm hành động?

 Tại sao Phong Trào Giáo Dân Việt Nam Hải Ngoại
lại chọn Học Thuyết Xã Hội Của Giáo Hội
làm phương châm hành động?

 

Kính thưa Quý thính giả, tại sao Phong trào Giáo dân Việt Nam Hải ngoại chọn Học thuyết Xã hội của Giáo Hội hay Học thuyết Xã hội Công giáo (HTXHCG) làm phương châm hành động, tôi xin tóm lược sự lựa chọn ấy vào ba lý do cốt lõi sau đây:

1.    HTXHCG là kim chỉ nam chính thức của Giáo Hội về đời sống xã hội, công bằng, phẩm giá con người.

2.    HTXHCG giúp người Việt hải ngoại xây dựng cộng đồng trưởng thành, minh bạch, biết đối thoại và phục vụ công ích.

3.    HTXHCG cung cấp nền tảng để người giáo dân sống đức tin trong xã hội dân sự, không chỉ trong nhà thờ.

Kính thưa quý vị, Người Việt Công giáo tại hải ngoại đang sống trong một môi trường tự do, đa văn hóa, đa quan điểm, và phải đối diện với nhiều thách thức như: Thách thức về bản sắc giữa truyền thống và hội nhập, Thách thức về đoàn kết cộng đồng giữa nhiều thế hệ và nhiều quan điểm chính trị xã hội, Thách thức về vai trò của giáo dân trong một xã hội dân chủ, nơi tiếng nói của người dân có trọng lượng.

Trong bối cảnh ấy, Phong Trào Giáo Dân cần một nền tảng vững chắc, không bị chi phối bởi phe phái, không lệ thuộc vào cảm xúc nhất thời, và không bị giới hạn bởi biên giới quốc gia. Nền tảng đó chính là Học thuyết Xã hội của Giáo Hội, đó là một kho tàng tư tưởng được xây dựng hơn 130 năm, từ Thông điệp Rerum Novarum của Đức Lêô XIII đến 2 Thông điệp Laudato Si’ và Fratelli Tutti của Đức Phanxicô.

 

1. Lý do thứ nhất khiến PTGDVNHN chọn HTXHCG vì đó là giáo huấn chính thức của Giáo Hội về đời sống xã hội

HTXHCG không phải là ý kiến riêng của một nhóm thần học gia, mà đó là giáo huấn chính thức, được các giáo hoàng liên tục phát triển, bao gồm những chủ đề quan trọng liên quan đến con người, như Phẩm giá bất khả xâm phạm của con người; những nguyên tắc như Công ích, Liên đới, Bổ trợ, Công bằng xã hội; rồi Quyền và bổn phận của người lao động, Trách nhiệm công dân, Minh bạch và trách nhiệm giải trình, Bảo vệ môi trường và thế hệ tương lai

Phong trào Giáo dân Việt Nam Hải ngoại chọn HTXHCG vì muốn đặt mình đúng trong dòng chảy của Giáo Hội hoàn vũ, không bị giới hạn bởi mô hình mục vụ Việt Nam vốn nặng về phụng vụ và ít nhấn mạnh đến trách nhiệm xã hội.

HTXHCG giúp Phong Trào Giáo Dân  có tính chính danh trong Giáo Hội, có tính bền vững vượt qua mọi biến động chính trị, có tính phổ quát để phù hợp với người Việt ở Mỹ, Canada, Úc, châu Âu.

 

2. Lý do thứ 2: HTXHCG giúp xây dựng cộng đồng người Việt trưởng thành và minh bạch

Phong Trào Giáo Dân không chỉ là một cộng đồng sinh hoạt đạo đức, mà là một cộng đồng xã hội tôn giáo, trong đó người giáo dân học cách: Tôn trọng phẩm giá nhau, đối thoại thay vì chia rẽ, minh bạch thay vì mập mờ, phục vụ thay vì tranh giành ảnh hưởng, hành động vì công ích thay vì lợi ích nhóm.

HTXHCG cung cấp ngôn ngữ chung để giải quyết xung đột, để xây dựng quy trình, và để đào tạo những người lãnh đạo giáo dân. Những nguyên tắc như bổ trợ, liên đới, công ích trở thành kim chỉ nam cho mọi quyết định của phong trào.

Trong một cộng đồng người Việt vốn dễ bị phân hóa bởi lịch sử, chính trị, và khác biệt thế hệ, HTXHCG trở thành cầu nối giúp chúng ta vượt qua chia rẽ.

 

3. Lý do thứ 3: HTXHCG giúp người giáo dân Việt Nam Hải ngoại sống đức tin trong xã hội dân sự

Người Việt Hải ngoại không chỉ sống đạo trong nhà thờ. Chúng ta phải sống đạo trong trường học, công sở, cộng đồng địa phương, không gian chính trị xã hội, các tổ chức nghề nghiệp. 

HTXHCG giúp người giáo dân hiểu rằng: Đức tin không chỉ là phụng vụ Chúa Nhật, mà là cách chúng ta sống, làm việc, và đóng góp cho xã hội.

HTXHCG trao cho giáo dân vai trò ngôn sứ và vai trò công dân: Bảo vệ người yếu thế, thăng tiến công bằng xã hội, xây dựng văn hóa đối thoại, tham gia vào đời sống xã hội một cách có trách nhiệm, trở thành ánh sáng trong môi trường làm việc và cộng đồng địa phương.

Phong trào chọn HTXHCG để giúp người Việt Công giáo hải ngoại trưởng thành, không chỉ trong đời sống thiêng liêng mà còn trong cả đời sống xã hội nữa.

 

4. Lý do thứ 4: HTXHCG giúp phong trào vượt qua mô hình của Giáo hội Việt Nam vốn nặng tính lễ nghi

Một thực tế mà nhiều người trong chúng ta nhận thấy:

• Trong đời sống tâm linh, Giáo hội Việt Nam trong nước thường quá nhấn mạnh đến phụng vụ, đến bí tích, nhưng ít nhấn mạnh đến trách nhiệm đối với xã hội, để trở thành những công dân hữu ích cho xã hội, và sống chức năng ngôn sứ trong xã hội.
• Nhiều linh mục và giáo dân Việt Nam chưa được đào tạo sâu về HTXHCG.
• Điều này ảnh hưởng đến cộng đồng Việt Nam hải ngoại, khiến nhiều sinh hoạt chỉ xoay quanh lễ nghi mà thiếu định hướng xã hội.

Phong trào Giáo dân Việt Nam Hải ngoại chọn HTXHCG để: Cân bằng đời sống phụng vụ với đời sống xã hội, Đào tạo giáo dân có khả năng lãnh đạo cộng đồng, Giải phóng giáo dân khỏi tâm thức thụ động, Xây dựng một mô hình cộng đồng trưởng thành, phù hợp với môi trường dân chủ và đa văn hóa.

 

Lý do thứ 5: HTXHCG giúp phong trào định hình sứ mạng lâu dài

Phong trào không thể dựa vào cảm xúc, cá nhân, hay hoàn cảnh nhất thời. Phong trào cần một nền tảng tư tưởng để định hình sứ mạng dài hạn.

HTXHCG cung cấp những bài học có đầy đủ tính triết lý, thần học, mục vụ, hành động xã hội

Nhờ đó, phong trào có thể: Xây dựng chương trình đào tạo, Phát triển lãnh đạo giáo dân, Tổ chức sinh hoạt cộng đồng, Định hướng hoạt động xã hội, Tạo ảnh hưởng tích cực trong xã hội sở tại. Nhờ đó, HTXHCG giúp phong trào có tầm nhìn, không chỉ có hoạt động.

 

Kết luận: HTXHCG là con đường để người Việt Công giáo hải ngoại sống trọn vẹn đức tin

Kính thưa quý vị, Phong trào Giáo dân Việt Nam Hải ngoại chọn Học thuyết Xã hội của Giáo Hội không phải vì đó là một lựa chọn “hay”, mà vì đó là con đường đúng: đúng với giáo huấn của Giáo Hội, đúng với nhu cầu của cộng đồng Việt Nam hải ngoại, đúng với sứ mạng của người giáo dân trong thời đại mới.

HTXHCG giúp chúng ta sống đức tin trưởng thành, có trách nhiệm, có chiều sâu, và có ảnh hưởng tích cực trong xã hội.

Nguyễn Chính Kết